Een badkamerventilator vervang je niet elk jaar, dus dan is het wel zo fijn om in één keer de juiste te kiezen. Dankzij een goede afzuiging is jouw badkamer na het douchen snel weer droog, blijven voegen en plafond vrij van schimmel en heb je niet of nauwelijks last van het geluid van de ventilatie. Kies je een ventilator die te zwak is of niet past bij jouw afvoer(kanalen), dan blijft het vocht hangen en heb je er weinig aan. In deze blog lees je onder meer waarom ventilatie voor de badkamer zo belangrijk is, welk type ventilator bij jouw situatie past, hoe je de capaciteit berekent, welke bediening handig is, waar je de ventilator veilig plaatst en waar je op dient te letten bij de montage.
De belangrijkste punten uit deze blog op een rij:
Tijdens een warme douche of het nemen van een bad komt er veel waterdamp in de lucht. Warme lucht kan veel waterdamp bevatten, koude lucht veel minder. Wanneer de warme, vochtige lucht in aanraking komt met een koud oppervlak, zoals een spiegel, de tegels of het plafond, dan koelt de lucht vlak bij dat oppervlak af. De afgekoelde lucht kan al het vocht niet meer vasthouden. Het vocht dat overblijft, slaat als druppeltjes neer op het oppervlak. Dit noemen we ook wel condens. Een badkamerventilator voert de vochtige lucht af voordat die condens kan ontstaan.
Twijfel je of jouw badkamer genoeg wordt geventileerd? Let dan op de vier signalen hieronder:
Een beslagen spiegel
Is de spiegel 20 minuten na het douchen nog steeds beslagen? Dan wordt de waterdamp te langzaam afgevoerd.
Druppels en donkere plekken
Er lopen druppels langs de muren, er zitten donkere plekken op het plafond of het stucwerk laat los.
Zilvervisjes
Zilvervisjes en andere insecten voelen zich thuis in een vochtige badkamer. Zie je ze (te) vaak, dan is het er te vochtig.
Een muffe geur
Ruikt de badkamer uren na het douchen nog steeds muf en vochtig? Dan blijft de vochtige lucht in de ruimte hangen.
Herken je een of meer van deze signalen, wacht dan niet te lang. Het grootste risico is schimmel. Naast zwarte schimmel kunnen er ook groene, blauwe of witte schimmelplekken ontstaan. Schimmel is niet alleen lelijk: de sporen die schimmel verspreidt, kunnen je luchtwegen irriteren.
De roze aanslag die je soms in de douche ziet, is geen schimmel maar een bacterie, die net als schimmel goed groeit in een vochtige badkamer. Daarnaast trekt het vocht van de condens in de muren en het plafond. Op den duur laat het stucwerk los, kan het hout van kozijnen en deuren gaan rotten en trekken badkamermeubels krom.
Slecht ventileren in je badkamer is voor de lange termijn dus niet alleen slecht voor je gezondheid, maar kost je ook (meer) geld.
Om schimmel en vochtschade te voorkomen, moet de vochtige lucht zo snel mogelijk naar buiten. Welke ventilator daarvoor het beste werkt, hangt vooral af van de route die de lucht van de badkamer naar buiten aflegt. Een badkamerventilator heeft een compacte motor die veel lucht verplaatst zolang die route kort is. Moet de lucht door een lang kanaal, dan heb je een ventilator nodig die meer kracht (druk) opbouwt, zoals een buisventilator of een pijpdakventilator.
Route tot ongeveer 1,5 meter
Kies een badkamerventilator
Een badkamerventilator monteer je in de muur of het plafond van de badkamer. Dit type past bijvoorbeeld als:
Route langer dan 1,5 meter
Kies een buisventilator of pijpdakventilator
Moet de lucht via een lang kanaal naar het dak, dan heeft een badkamerventilator te weinig kracht. Kies dan voor:
De 1,5 meter is een vuistregel. Bekijk altijd ook de weerstand en de capaciteit, zoals hieronder uitgelegd.
Naast de lengte van de route spelen nog twee dingen een grote rol. Het eerste is de weerstand. Elke meter aan ventilatiekanaal, elke bocht, een flexibele slang en het rooster aan het einde remmen de luchtstroom af. Die weerstand druk je uit in pascal (Pa). De capaciteit die bij een ventilator staat, is meestal gemeten zonder kanaal erachter. Hoe meer weerstand er in het kanaal zit, hoe minder lucht de ventilator in de praktijk afvoert. Het tweede is de capaciteit die jouw badkamer nodig heeft: een grote badkamer vraagt om een krachtigere ventilator dan een kleine. Hoe je die capaciteit berekent, lees je verderop in deze blog.
Heb je al een centraal ventilatiesysteem?
Zit er in je badkamer al een afzuigpunt van mechanische ventilatie (systeem C) of van een WTW-unit (systeem D)? Plaats dan geen extra ventilator in de badkamer of in de ventilatiekanalen. Een extra ventilator zuigt ongecontroleerd extra lucht af. Daardoor ontstaat onderdruk in huis, stijgt je energieverbruik en werkt het ventilatiesysteem minder goed.
Wil je bij mechanische ventilatie toch een eigen badkamerventilator? Dan moet die badkamerventilator alle afzuiging van de badkamer overnemen en dop je het afzuigpunt van de mechanische ventilatie in de badkamer volledig af. Doe dit nooit bij een WTW-unit: daar raakt de balans tussen de lucht die naar binnen komt en de lucht die naar buiten gaat dan verstoord.
Hoeveel lucht je badkamerventilator per uur moet afvoeren, druk je uit in kubieke meter per uur (m³/h). Voor nieuwbouw schrijft het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), de Nederlandse bouwregels, voor een badkamer minimaal 50,4 m³/h voor. Met die minimale capaciteit duurt het in een gemiddelde badkamer vaak lang voordat de spiegel en de tegels weer droog zijn. Wij rekenen daarom met deze formule:
Lengte x breedte x hoogte x 6 = benodigde capaciteit in m³/h
Een voorbeeld: je badkamer is 3 meter lang, 2 meter breed en 2,5 meter hoog. De inhoud van de badkamer is dan 3 x 2 x 2,5 = 15 m³. Vermenigvuldig je dat met 6, dan heb je een badkamerventilator nodig van 90 m³/h.
Het getal 6 staat voor het aantal keer per uur dat alle lucht in de badkamer vervangen wordt. Bij 6 keer per uur is de lucht in de badkamer elke 10 minuten helemaal ververst. Dat levert drie dingen op:
Goed om te weten: een badkamerventilator mag ongeveer 20 tot 30% meer capaciteit hebben dan de uitkomst van de formule. In het voorbeeld hierboven past dus een badkamerventilator van 90 tot ongeveer 117 m³/h. Dat is handig, want je vindt niet altijd een model met precies de berekende capaciteit. Bovendien hoeft een badkamerventilator met wat extra capaciteit niet op zijn maximum te draaien, waardoor hij stiller is en langer meegaat.
Reken het hieronder meteen uit voor je eigen badkamer:
Bereken de capaciteit voor je badkamer
Vul de afmetingen van je badkamer in meters in. Een komma of een punt mag allebei.
Benodigde capaciteit
– m³/h
Geschikte badkamerventilator
– m³/h
Vul alle drie de afmetingen in om de benodigde capaciteit te zien.
De uitkomst is een richtlijn voor woningen. Twijfel je over je situatie, bijvoorbeeld bij een lang afvoerkanaal of een badkamer met toilet, vraag dan gerust advies aan onze klantenservice.
Weet je welk type ventilator je nodig hebt en hoeveel capaciteit, dan kies je daarna hoe de ventilator aan- en uitgaat. De meeste mensen kiezen voor een badkamerventilator met een vochtsensor en een nalooptimer. Met die combinatie gaat de ventilator vanzelf aan zodra het vochtig wordt en draait hij lang genoeg door om de badkamer droog te krijgen. Heb je een toilet in de badkamer, of wil je de ventilator helemaal niet zelf hoeven aanzetten? Dan zijn er nog meer mogelijkheden.
Nalooptimer
Een badkamerventilator met timer draait nog een tijdje door nadat je het licht hebt uitgedaan.
Vochtsensor
Een badkamerventilator met vochtsensor (hygrostaat) gaat vanzelf aan zodra de luchtvochtigheid stijgt.
Geursensor
Een geursensor laat de ventilator harder draaien zodra er nare luchtjes zijn. Handig bij een badkamer met toilet.
Bewegingssensor
Een badkamerventilator met bewegingssensor gaat aan zodra iemand de ruimte binnenkomt. Ideaal voor het toilet.
Kun je de looptijd van de nalooptimer of het vochtpercentage waarop de vochtsensor inschakelt zelf aanpassen? Dat verschilt per badkamerventilator. Bij sommige modellen stel je dit in met een klein draaiknopje (potmeter) op de printplaat, bij andere modellen via een app. Veel badkamerventilatoren hebben echter een vaste fabrieksinstelling, of een vochtsensor die zichzelf afstelt op de luchtvochtigheid in je badkamer. Wil je de nalooptijd of het inschakelpunt zelf kunnen kiezen? Kijk dan in de specificaties van de badkamerventilator of de timer en de vochtsensor instelbaar zijn.
Met het type, de capaciteit en de bediening heb je de belangrijkste keuzes gemaakt. Deze punten maken het verschil tussen een goede en een prettige badkamerventilator:
In de badkamer komen stroom en water bij elkaar, en dat is een gevaarlijke combinatie. Daarom is de badkamer volgens de Nederlandse installatienorm NEN 1010 verdeeld in zones. Per zone staat vast hoe goed een apparaat beschermd moet zijn tegen water. Dat zie je aan de IP-waarde: hoe hoger het cijfer achter IPX, hoe beter het apparaat tegen water kan.
Zone 0
In het bad of de douchebak zelf
Eis: minimaal IPX7 en alleen 12 volt
Ventilator: hier plaats je in de praktijk geen ventilator
Zone 1
Recht boven het bad of de douchebak, tot 2,25 meter hoog
Eis: minimaal IPX4
Ventilator: een 12 volt badkamerventilator
Zone 2
Tot 60 cm naast het bad of de douche, tot 2,25 meter hoog
Eis: minimaal IPX4
Ventilator: een 230 volt badkamerventilator met IPX4
Buiten de zones
De rest van de badkamer en alles boven 2,25 meter
Eis: geen extra IP-eis, IPX4 is wel aan te raden
Ventilator: een 230 volt badkamerventilator
In oudere uitleg kom je soms nog een zone 3 tegen. Die zone bestaat in de huidige NEN 1010 niet meer.
Wil je de ventilator recht boven je douche of bad hangen, dan kies je dus een 12 volt badkamerventilator, zoals de Vent-Axia Azur SELV badkamerventilator. Die werkt op een veilige lage spanning en is geschikt voor zone 1. Verder geldt voor de hele badkamer dat alle elektrische groepen beveiligd moeten zijn met een aardlekschakelaar van 30 mA. Twijfel je over de aansluiting, laat de elektra dan aanleggen door een erkend installateur.
Deze zones gelden vooral voor badkamerventilatoren die je in de muur of het plafond van de badkamer zelf monteert. Bij een buisventilator, een pijpdakventilator of een centraal ventilatiesysteem zit de motor buiten de badkamer, bijvoorbeeld op zolder of op het dak. In de badkamer zie je dan alleen een ventilatieventiel of rooster. Daar loopt geen stroom doorheen, dus voor dat ventiel of rooster gelden geen zone-eisen. Dat maakt een buisventilator een veilige keuze als je liever helemaal geen 230 volt apparaat in de buurt van de douche hebt. Meer over de zones en IP-waarden lees je in onze blog alles wat je moet weten over badkamerventilatie.
Een goede montage bepaalt voor een groot deel hoe stil je ventilator draait en hoe lang hij meegaat. Hoe je dat stap voor stap aanpakt, lees je in onze blogs over het installeren van een badkamerventilator en het monteren van een buisventilator. Daarin vind je onder meer welk ventilatiekanaal je gebruikt en hoe je de ventilator luchtdicht aansluit.
Eén ding vergeten veel mensen: een ventilator kan alleen lucht afvoeren als er ook lucht de badkamer in kan komen. Zorg daarom voor een kier van ongeveer 2 cm onder de badkamerdeur of voor een ventilatierooster in de deur. Zo stroomt er lucht uit de rest van de woning naar binnen. Die lucht is warmer dan buitenlucht, waardoor de badkamer minder afkoelt en er minder condens ontstaat.
Artikelnummer: 19300314
Artikelnummer: 19402064
Artikelnummer: 19300404
Artikelnummer: 19110500
Artikelnummer: 19401013
Artikelnummer: 19300165
Artikelnummer: 19300313
Artikelnummer: 19500016
Artikelnummer: 19300137
Artikelnummer: 19300121
Artikelnummer: 19402141
Artikelnummer: 19500094
Artikelnummer: 19500020
Artikelnummer: 19402148
Artikelnummer: 19500010
Artikelnummer: 19300171
Artikelnummer: 19500095
Artikelnummer: 19300033
Artikelnummer: 19500092
Artikelnummer: 19401040
In deze FAQ beantwoorden we de vragen die we het vaakst krijgen over het kiezen en gebruiken van een badkamerventilator. Staat jouw vraag er niet bij of wil je advies voor jouw situatie? Onze experts staan voor je klaar, dus neem gerust even contact op!
Meestal is 15 tot 30 minuten genoeg. Een handige controle: draait de badkamerventilator nog terwijl de spiegel en de tegels al droog zijn, dan is de nalooptijd ruim voldoende. Een badkamerventilator met vochtsensor regelt dit vanzelf, want die blijft draaien tot de luchtvochtigheid weer gedaald is.
Ja, dat is een veelgebruikte manier: de badkamerventilator gaat aan zodra je het licht aandoet. Heeft de badkamerventilator een nalooptimer, dan heeft die naast de geschakelde draad ook een vaste stroomdraad nodig. Alleen dan kan de ventilator blijven draaien nadat je het licht hebt uitgedaan. In de handleiding van de badkamerventilator staat hoe je hem aansluit.
Een open raam helpt, maar hoeveel vochtige lucht er naar buiten gaat, hangt af van de wind en de temperatuur buiten. In de winter zet bijna niemand na het douchen het raam lang open, omdat de badkamer dan snel afkoelt. Een badkamerventilator voert de vochtige lucht in elk seizoen af, ook als het raam dicht is.
Ja, een badkamerventilator is gemaakt om lang achter elkaar te draaien. Een model met een DC- of EC-motor verbruikt daarbij weinig stroom. Houd er wel rekening mee dat een ventilator die de hele dag draait ook de hele dag warme lucht uit je huis afvoert. Een badkamerventilator met vochtsensor of nalooptimer draait alleen wanneer dat nodig is.
Maak de voorkant en de schoepen van de badkamerventilator minstens één à twee keer per jaar schoon. Stof en vet op de schoepen remmen de luchtstroom af en zorgen voor meer geluid. Haal eerst de stroom van de ventilator, bijvoorbeeld via de groepenkast, en gebruik een vochtige doek of een zachte borstel.
Bij Ventilatieland vinden we het belangrijk dat we altijd goed bereikbaar zijn en jouw vragen zo snel mogelijk kunnen beantwoorden. Daarom kun je ons op meerdere manieren bereiken, waaronder via chat of WhatsApp. We staan graag voor je klaar!
Antwoord binnen 1 minuut
Antwoord binnen 1 uur op werkdagen tussen 8:30 en 17:00
Antwoord binnen 1 werkdag
Antwoord binnen 1 werkdag
